BỆNH ĐẠO ÔN (CHÁY LÁ) TRÊN LÚA VÀ BIỆN PHÁP PHÒNG TRỪ
BỆNH ĐẠO ÔN (CHÁY LÁ) TRÊN LÚA VÀ BIỆN PHÁP PHÒNG TRỪ
Cây lúa là một trong những cây trồng chủ lực được đa số bà con nông dân cả nước canh tác.
Bệnh đạo ôn là tác nhân quan trọng gây bệnh cho lúa từ thời kì mạ đến giai đoạn lúa trổ. Bệnh gây hại trên lá, đốt thân, cổ gié, cổ bông của cây lúa.
Nguyên nhân gây bệnh do nấm Pirycularia Oryzea Cav gây hại. Trong điều kiện ẩm độ cao, số bào tử mọc ra rất nhiều và gặp điều kiện thuận lợi về nhiệt độ, ẩm độ nấm sẽ xâm nhập vào cây, nấm tiết ra một số độc tố kìm hãm hô hấp và sinh trưởng của cây lúa.
Nhiệt độ và ẩm độ thích hợp để bệnh đạo ôn phát triển : 20 – 30 oC, ẩm độ > 80%. Trong vụ Đông Xuân, biên độ nhiệt giữa ngày và đêm cao sẽ dễ phát sinh thành dịch, trời âm u, có mưa phùn, sương mù liên tục trong nhiều ngày là điều kiện rất thuận lợi cho bệnh đạo ôn lây lan, phát triển và gây hại nặng. Những chân ruộng có mật độ gieo sạ dày và bón thừa phân đạm , dễ bị nhiễm bệnh.
Bệnh gây hại trên các bộ phận của cây như lá, cổ lá, đốt thân, cổ bông,.
– Trên lá lúa: vết bệnh ban đầu là những chấm nhỏ màu xanh xám nhạt (hay gọi xanh dọt dầu loang). Về sau vết bệnh lớn dần có hình thoi, rộng ở phần giữa, nhọn ở 2 đầu, ở giữa vết bệnh màu xám tro, xung quanh nâu đậm, phần tiếp giáp với mô khỏe có màu nâu nhạt. Khi bệnh nặng các vết bệnh nối liền nhau làm cho lá bị cháy, nơi bị nhiễm nặng có thể bị cháy trụi hoàn toàn, bộ rễ bị thối và lúa không hồi phục.
Biểu hiện của bệnh đạo ôn gây hại trên lúa (Nguồn: Internet)
– Trên đốt thân: vết bệnh màu nâu bao quanh đốt thân làm đốt khô, teo lại. Các đốt thân gần gốc bị mục ra làm cho gốc bị gãy đổ.
– Cổ bông, cổ gié: vết bệnh ban đầu là một chấm nhỏ màu đen đoạn cổ giáp tai lá về sau lớn dần làm cổ bông héo, bông lúa trắng hoặc lép lửng.
– Trên hạt: Vết bệnh không định hình, có màu nâu xám. Nấm đen ký sinh ở vỏ trấu và có thể ở bên trong hạt. Hạt giống bị bệnh là nguồn truyền bệnh sang vụ khác
Biện pháp phòng trừ :
– Phát hiện và áp dụng biện pháp phòng trừ tổng hợp (IPM) để phòng trừ bệnh đạo ôn mang lại hiệu quả cao :
+ Dọn sạch tàn dư rơm rạ và cỏ dại mang mầm bệnh trên đồng ruộng; gieo cấy các giống kháng hoặc chống chịu với bệnh đạo ôn
+ Xử lý giống ở nhiệt độ 540C (3 sôi, 2 lạnh) trong 10 phút.
+Gieo cấy với mật độ vừa phải, bón phân với tỉ lệ cân đối giữa phân chuồng và N:P:K, bón tập trung nặng đầu, nhẹ cuối (theo bảng so màu lá lúa) . Khi bị bệnh đạo ôn không để ruộng khô hạn, không bón phân đạm, không phun các loại phân bón lá và thuốc kích thích sinh trưởng.
+ Phun thuốc Binhtryzol 75WP của Công ty AA khi bệnh đạo ôn mới xuất hiện, bệnh nặng cần phun lại lần 2, cách lần 1 từ 7-10 ngày . Liều lượng sử dụng Binhtryzol 75WP :
- Bệnh đạo ôn lá : 10-15g/bình 20-25 lít nước, phun 2 bình /1000m2.
- Đạo ôn cổ bông, cổ gié : 20-25g/bình 20-25 lít nước hoặc Master Top 325SC : 15ml/bình 20-25 lít nước. Phun 2 bình /1000m2 (phun trước trổ 7-10 ngày)
KS. Lê Công Tuấn Anh
email : tuananh@aasvn.com